Әлемдегі ғылым

Органикалық қоспалар бар ерітінділерден ренийді бөліп алу технологиясы

03.06.2026

15

Қазақстан Республикасы Минералдық шикізатты кешенді өңдеу ұлттық орталығының ғалымдары органикалық қоспалар бар технологиялық ерітінділерден ренийді селективті түрде бөліп алу технологиясын әзірледі. Сынақ нәтижелері сирек металды бөліп алу деңгейі 90 пайыздан асатынын көрсетті.

Бұл шешім органикалық қоспалардың болуы технологиялық үдерісті едәуір қиындататын қайталама шикізаттан алынатын ерітінділерді өңдеуге арналған. Қауымдастырылған профессор Феруза Бердікұлованың айтуынша, дәстүрлі қымбат ионалмастырғыш шайырлар ренийді органикалық қосылыстармен бірге сіңіріп алады, соның салдарынан сорбенттер тез қанығып, тиімділігін жоғалтады.

Балама ретінде зерттеушілер минералдық және өсімдік текті көміртекті сорбенттердің композициясын ұсынды. Әзірлеме бірізді жалғанған сорбциялық колонналар каскадын пайдалана отырып, тәжірибелік өндірісте сынақтан өтті.

Технологияның тиімділігі мыс өндірісінің қорғасын кектерін шаймалау кезінде алынған ерітінділерде жүргізілген сынақтар арқылы расталды. Бұл ерітінділердегі рений мөлшері 40-тан 460 мг/дм³-ке дейін, ал органикалық қоспалар мөлшері 46-дан 760 мг/дм³-ке дейін болды. Сынақ қорытындысы бойынша рений мен органикалық қосылыстарды селективті түрде бөлу қамтамасыз етілді.

Жоба жетекшісі, профессор Светлана Ефремова әзірлеменің басты артықшылығы кешенді тәсілде екенін атап өтті. Технологиялық тізбектің барлық кезеңдерінде – ренийі бар ерітінділерді алудан бастап дайын өнім шығаруға дейін – қайталама ресурстар пайдаланылады. Қалдықтардың бір бөлігі қажетті функционалдық қасиеттерге ие болғандықтан, қосымша өңдеусіз қолданылады, бұл шығындарды азайтуға мүмкіндік береді.

Әзірлеменің жанама өнімдері де практикалық қолданыс тапты. Атап айтқанда, белсендірілген көміртекті сорбент өндіру кезінде түзілетін силикатты ерітінді жоғары температураға төзімді материалдарды дайындауда коммерциялық сұйық шынының баламасы ретінде пайдаланылуы мүмкін.

Дереккөз: https://airpres.kz/economics/uchenye-kazahstana-povysili-izvlechenie-reniya-do-90/
Фото: ChatGPT арқылы жасалды

«« | »»
Соңғы жаңалықтар