Реферат: В статье, на основе данных археологических раскопок, были утверждены взаимоотношения славян и хазар. Авторы рассмотрели археологические доказательства мирных отношений народов салтово-маяцкой культуры и славян. Проанализировав полученные сведения, пришли к выводу о существовании культурного взаимообмена между населениями, развития торговых отношений. Выделяются ряд трудов по археологическим исследованиям, в их числе труды таких видных ученых как, И.П. Ляпушкин, С.А. Плетнева, В.К. Михеев, О.М. Приходнюк. Раскопки Верхнего Салтова, Сухой Гомыльши, Лысый Горб и Красная Горка свидетельствуют о взаимовлиянии салтово-маяцкой и роменской культуры, выраженной в технике сооружений, изготовлений орудий труда и погребальных обрядов.
Жапония мен Қытай арасындағы территориялық мәселелер
Реферат: Бұл мақала тарихи констекстiдегi Қытай мен Жапонияның Сенкаку аралдарына қатысты территориялық мәселесiне арналған. Автор ресейлiк зерттеушiлердiң ұсынған қақтығыстану бойынша кезеңдiк бөлiнiсiне сәйкес Сенкаку аралдарына қатысты екi мемлекеттiң арасындағы даудың негiзгi кезеңдерiн, оның георафиялық маңыздылығы мен басты факторларын қарастырады. Сенкаку аралдары бүгiнгi уақытқа дейiн Жапония мен Қытай үшiн маңыздылығын жоғалтпай келедi. Екi мемлекеттiң арасындағы қақтығыс ХХ ғ. 60 жж. аяғы мен 70 жж. басында БҰҰ-ның Азия және қиыр Шығыс бойынша экономикалық комиссияның жүргiзген зерттеулерi жарияланған уақытта пайда болды. Ұйымның жасаған мәлiмдемесiне сәйкес Шығыс-Қытай теңiзiнде Сенкаку аралдарының маңындағы материктiк аймақтағы әлемдегi ең бай мұнай кен орны бар деп анықталды. Осындай қорытындыдан кейiн екi мемлекеттiң Сенкаку аралдарының қай мемлекетке тиесiлiгiне қатысты даулары басталды. Бұл аумақ қазiр Жапонияға тиесiлi болғанымен, Қытай мен Тайвань өз талаптарын күшейтiп отыр. Тараптар мәселенiң шешiлуiн кейiнге қалдыруға тырысуда.
Түркi халықтарының рухани құндылықтары мен рухани өмiрiндегi дiннiң орны
Реферат: Мақалада негiзiнен Түркi халықтарының рухани құндылықтары мен рухани өмiрiндегi дiннiң орны баяндалады. Дiн қоғамдағы негiзгi қозғаушы күштердiң бiрi. Адам баласы бесiктен бастап жанұяда тәрбие алады, осы ислам қағидаларын басшылыққа ала отырып адам баласы өзiнiң алғашқы тәрбиесiн бала бойына сiңдiредi. Сол арқылы келешек қоғамның саналы азаматы тәрбиеленедi. Дiн-қоғамның рухани байлығы. Осы мақалада түркi халықтарын рухани құндылықтарының қалыптасуы мен даму кезеңдерi, оған әсер етушi факторлар мен оны жүзеге асыру жолдары, рухани өмiр, рухани қажеттiлiк және қоғамдағы рухани мәдениеттiң алатын орны ғылыми түрде баяндала отырып талданды. Жалпы рухани байлықтың құндылықтарын дамытуда адамгершiлiк идеясынан бастау ала отырып ислам қағидаларымен сусындай өскен түрк баласы өз бойындағы руханилылықты дамыта отырып өмiрдегi адамилық, ғылымилық, бiлiмдiлiк идеяларын бойына сiңдiре отырып қоғамның дамуына өз үлесiн қоса алары сөзсiз екендiгi талданды.
Влияние культурной революции на языковую ситуацию в Казахстане
Реферат: Язык сохраняет культурный код этноса. Без развития языка не может состояться ни культура, ни государство, ни сам народ. Языковая политика большевиков лишь формально декларировала устройство национальных административных единиц, базирующихся на этнических и языковых признаках. В Казахстане первоначально уделялось довольно много внимания совместному применению русского и казахского языков. Но по мере укрепления советского государства, казахский язык вытесняется в бытовую сферу, происходит повсеместное расширение применения русского языка. Казахская интеллигенция, воспринимавшая язык как основу национальной культуры, тем не менее, выступала за включение казахов в общемировой культурный процесс.
Экологические проблемы Казахстана на современном этапе
Реферат: Экология является естественной и гуманитарной наукой. Как естественная наука она не может исключить человека, а как гуманитарная не может отделиться от природы. В статье рассматриваются проблемы экологии и природопользования которые занимают важное место в социально-экономических программах развитых и развивающихся стран. Вступая в новый век, Республика Казахстан, как и большинство государств, столкнулась с серьезнейшими проблемами в области окружающей среды, и ныне их решение возведено в ранг государственной политики. В Стратегии-2030 Республики Казахстан улучшение питания, чистоты окружающей среды и экологии является одним из приоритетных направлений. Согласно мировому экологическому рейтингу, Казахстан отнесен к зонам экологического бедствия, где ухудшение состояния окружающей среды достигло своего критического предела, за которым находится прямая опасность физическому и генетическому здоровью населения, видовому составу флоры и фауны, истощения невозобновляемых природных ресурсов.
Реферат: At the present stage of development of religious studies much attention is paid to new religions. Than emergence of a set of new faiths is caused exactly in recent years? This question even more often arises at researchers-religiovedov. Each of new religions has the more or less deep terrestrial roots, as well as the specific founder. As traditional world religions new religions have the main signs and lines. Today it is hard to say what of new religions will find the worthy place in the history of mankind. Perhaps, the spiritual shape will be inherent in some of them. Others probably will be a source tension in religious life of modern society. Maybe it is necessary to be afraid of them that they can bring destruction in consciousness and behavior of the adherents. In this article an attempt to show the social and moral potential of new religions and to consider some of them is made.
Реферат: Мақалада азаматтық қоғам идеясы туралы мәселелер қарастырылады. Азаматтық қоғам - саяси өкiметке тәуелсiз жұмыс iстейтiн және оған ықпал жасауға қабiлеттi әлеуметтiк қатынастар мен институттар жиынтығы. Дербес жеке адамдар мен әлеуметтiк субъектiлер қоғамдастығы. Қандай да болмасын қоғамдық мәнi бар идеяларды қабылдау қашанда сұхбатты, яғни сұхбаттасушы жақтардың түрлi көзқарастарын және маңызды тепе-теңдiгiн бiлдiредi. Ешкiм ешкiмге өз түсiнiгiн мойындатуды да, ешкiм ешкiмдi дәлме-дәл қайталауды да мақсат етпейдi. Идеялар белгiлi қоғамның, әлеуметтiк дамудың талаптарына сәйкес келетiндiктен қабыл алынады. Сондай идеялардың қатарына азаматтық қоғам идеясы жатады. Азаматтық қоғам туралы әр түрлi көзқарастар, әр түрлi бағдарлар бар. Қазiрде азаматтың қоғамның жалпыға бiрдей ортақ анықтамасы жоқ.
Актуальные проблемы укрепления общеказахстанской идентичности
Реферат: Статья посвящена одной из актуальных проблем независимого Казахстана - укреплению гражданской идентификации. В настоящее время Казахстаном накоплен богатый опыт в укреплении взаимопонимания и дружбы граждан различной этнической и религиозной принадлежности. В Казахстане сформирована собственная модель межэтнического согласия, получившая высокую оценку в мировом сообществе. Но, несмотря на это, процесс сохранения и укрепления этнической и религиозной идентичности народов Казахстана был и остается весьма важной и актуальной задачей. Это вызвано тем, что общество не стоит на месте, тот уровень согласия, который был вполне удовлетворителен вчера, становится недостаточным для решения сегодняшних задач, и тем более - завтрашних. Их решение требует более глубокого единства, притом, что вызовы внутреннего и особенно внешнего свойства все нарастают. Авторы пришли к выводу, что одним из решений данной проблемы является осознание общности судьбы каждым представителем этноса страны. Большую роль в сохранении осознанной идентичности играет объединительная идея, получившая название в казахстанской модели Мәңгiлiк ел.
Дала мәдениетi дамуының рухани бастаулары
Автор(ы): Бегалинова Қ. Қ.*Қасымбаева Г. Н.*
Объем документа: C. 103-105
МРНТИ: 03.81.37*
Ключевые слова: культура Великой Степи*духовность*мировоззрение*устная и письменная культура*Вселенная*
Реферат: Мақалада авторлар дала мәдениетiндегi рухани мәселелердiң даму ерекшелiктерiн қарастырады. Шығыс халықтарының дүниетанымы бейнеленген ортағасырлық шығармаларға талдау жасалған. Шығыстың ауызша және жазбаша мәдениетiнiң жетiстiктерiне тоқталған. Мәдениеттiң әртүрлiлiгi себептерiнiң түп-тамыры, бiздiң ойымызша, шаруашылық-мәдени типтерде. Алғашқы - далалық - қабатта көшпендiлiк басым орын алады. Екiншi аймақ шығыстың отырықшылық-егiншiлiк жағдайында қалыптасады. Бұл факторлар аймақтың құбылысқа тән басқа ерекшелiктердi де анықтайды. Дала мәдениетiнiң әмбебаптығымен қатар бiрегейлiгi әлеуметтiк-экономикалық және мәдени-тарихи себептер кешенiне байланысты. Бейiмдi тiршiлiк етумен қаладағы отырықшы-егiншiлiк өркениеттiң икемдi сәйкестiгiнiң арқасында Қазақстан территориясында бұлжымайтын рухани эволюция үшiн алғышарттар пайда болды.
Кеңестiк кезеңдегi Қазақстандағы ұлт мәселесi шетел зерттеушiлерiнiң еңбектерiнде
Автор(ы): Булгауов Ш. Т.*
Объем документа: C. 106-109
МРНТИ: 03.81.37*
Ключевые слова: национальный вопрос*историография*историографические источники*историографический период*методологические подходы*ленинский национальная политика*
Реферат: Мақалада кеңестiк Қазақстандағы ұлт мәселесiнiң зерттелуi деңгейi анықталады. Мәселенiң тарихнамасының тарихнамасына шолу жасалады. Тарихнамалық зерттеулердiң өте сирек жазылуының себептерi, ғылымда үстемдiк еткен тұжырым айқындалады. Ұлт мәселесiн зерттеудегi ұстанымдардың бағыттары қарастырылады. Тарихнамалық деректердiң кеңестiк және тәуелсiздiк кезеңге сәйкес келетiндiгiне назар аударылған. Кеңестiк кезеңдегi ғылыми әдебиеттерде тарихи дамудың барлық сатысына формациялық тұрғыда қарайтын, тарихты анықтаудың басқа принциптерiн мойындамайтын, қоғамдық-экономикалық формация категориясын жеке дара дәрiптейтiн, адамзаттың мыңдаған жылдық адамгершiлiк, өркениеттiк жетiстiктерiн жоққа шығаратын, адамдардың материалдық өндiрiспен байланысын өте жоғары қоятын, әлеуметтiк-экономикалық салаға өндiрiстiк қатынас, өндiргiш күш қатынастарының нәтижесi арқылы ғана қарайтын, таптық тұрғыдағы методологиялық зерттеу бағыттары үстемдiк еткендiгi жазылады. Тәуелсiздiк кезеңiнде Тарих - адам қызметiнiң жемiсi принципi, тарихи таным үдерiсiнде ең жоғары құндылық ретiнде адамды қою, кеңестiк ұлт саясатының геноцид, этноцит, ашаршылық, саяси т.б. да жағымсыз өзгерiстерге алып келгенiндiгiн дәлелдейтiн ұстаным басшылыққа алынғандығы туралы тұжырым жасалады.